“Bademcikleri Aldırmak Bağışıklığı Düşürmez”
Denipol ve Denipollife Hastaneleri Kulak Burun Boğaz Hastalıkları Uzmanı Op. Dr. Enver Sorkun, uygun hastalarda gerçekleştirilen bademcik ameliyatının bağışıklık sisteminde klinik olarak anlamlı bir zayıflamaya yol açmadığını belirterek, cerrahi kararında bademciklerin büyüklüğünden çok hastada oluşturduğu sorunların dikkate alınması gerektiğini vurguladı.
Toplumda yaygın olarak dile getirilen “Bademcikler alınırsa bağışıklık sistemi zayıflar” düşüncesinin bilimsel verilerle desteklenmediğini belirten Denipol ve Denipollife Hastaneleri Kulak Burun Boğaz Hastalıkları Uzmanı Op. Dr. Enver Sorkun, bademcik ameliyatının gerekli durumlarda güvenle değerlendirilebilecek bir tedavi seçeneği olduğunu söyledi. Bademciklerin bağışıklık sisteminin önemli parçalarından biri olduğunu ancak vücudun savunma mekanizmasının yalnızca bu dokulardan oluşmadığını ifade eden Sorkun, uygun hastalarda yapılan ameliyatın bağışıklık sisteminde klinik açıdan anlamlı bir zayıflamaya neden olduğunun gösterilmediğini kaydetti.
“BADEMCİKLER BAĞIŞIKLIK SİSTEMİNİN TEK SAVUNMA ORGANI DEĞİL”
Bademciklerin boğazın her iki yanında bulunan lenfoid dokular olduğunu belirten Op. Dr. Enver Sorkun, özellikle çocukluk döneminde ağız ve burun yoluyla vücuda giren mikroorganizmalarla karşılaşılmasında rol oynadıklarını söyledi.
Bağışıklık sisteminin bir bütün olarak çalıştığına dikkat çeken Sorkun, “Vücudumuzun bağışıklık sistemi yalnızca bademciklerden oluşmuyor. Lenf düğümleri, dalak, kemik iliği ve vücudun farklı bölgelerinde bulunan diğer lenfoid dokular da savunma sisteminin parçalarıdır. Bu nedenle gerekli durumlarda bademciklerin alınması, bağışıklık sisteminin ortadan kalkması veya kişinin savunmasız hale gelmesi anlamına gelmez” dedi.
Özellikle çocuklarına bademcik ameliyatı önerilen ailelerin bu konuda endişe yaşayabildiğini belirten Sorkun, mevcut bilimsel verilerin uygun nedenlerle gerçekleştirilen ameliyat sonrasında bağışıklığın klinik olarak anlamlı ölçüde zayıfladığını göstermediğini ifade etti.
SIK TEKRARLAYAN ENFEKSİYONLAR AMELİYAT NEDENİ OLABİLİR
Her büyük bademciğin ameliyat edilmesi gerekmediğinin altını çizen Op. Dr. Enver Sorkun, cerrahi kararının yalnızca bademciklerin büyüklüğüne göre verilmemesi gerektiğini vurguladı. Sık tekrarlayan bademcik enfeksiyonları ve bademciklerin hava yolunu daraltması, ameliyatın gündeme geldiği başlıca durumlar arasında yer alıyor.
Tekrarlayan enfeksiyonların çocukların ve yetişkinlerin günlük yaşamını olumsuz etkileyebildiğini belirten Sorkun, “Sürekli ateş, şiddetli boğaz ağrısı ve yutma güçlüğü yaşanması, sık sık antibiyotik kullanma ihtiyacı duyulması, okul veya iş hayatının aksaması zamanla önemli bir sorun haline gelebilir. Belirli sıklık ve klinik kriterleri karşılayan tekrarlayan bademcik enfeksiyonlarında ameliyat uygun bir tedavi seçeneği olabilir” diye konuştu.
Bademciklerin bazı hastalarda sürekli enfeksiyon odağı haline gelebildiğini, bu gibi durumlarda bademciklerin korunmasının her zaman hastanın yararına olmayabileceğini ifade eden Sorkun, ameliyat kararının hastanın şikâyetleri ve klinik bulguları birlikte değerlendirilerek verilmesi gerektiğini söyledi.
HORLAMA VE UYKUDA NEFES DURMASINA DİKKAT!
Bademcik ameliyatının önemli nedenlerinden birinin de hava yolu tıkanıklığı olduğunu belirten Sorkun, özellikle çocuklarda aşırı büyümüş bademciklerin uyku sırasında solunumu güçleştirebildiğine dikkat çekti.
Gece horlama, ağız açık uyuma, huzursuz uyku ve uykuda nefesin duraklaması gibi belirtilerin göz ardı edilmemesi gerektiğini vurgulayan Sorkun, bu durumun ileri vakalarda obstrüktif uyku apnesine kadar ilerleyebileceğini belirtti.
Sorkun, “Büyük bademcikler hava yolunu daralttığında çocuk gece boyunca sağlıklı nefes almakta zorlanabilir. Bu durum uyku kalitesini bozabilir; gündüz davranışlarını, dikkatini, okul performansını ve büyümesini etkileyebilir. Böyle bir tabloda bademciklerin değerlendirilmesi ve gerekli durumlarda cerrahi tedavinin düşünülmesi önemlidir” ifadelerini kullandı.
Bununla birlikte, bademcik büyüklüğünün tek başına ameliyat kararı için yeterli olmadığını hatırlatan Sorkun, çocuğun rahat nefes alması, sağlıklı uyuması ve tekrarlayan enfeksiyonlarının bulunmaması halinde yalnızca bademciklerin büyük olmasının ameliyat gerektirmeyebileceğini kaydetti.
“AMAÇ AMELİYAT ETMEK DEĞİL, DOĞRU HASTAYI BELİRLEMEK”
Bademcik ameliyatında temel yaklaşımın her büyük bademciği almak değil, cerrahiden gerçekten fayda görecek hastaları doğru belirlemek olduğunu vurgulayan Denipol ve Denipollife Hastaneleri KBB Uzmanı Op. Dr. Enver Sorkun, sözlerini şöyle tamamladı:
“Bademciklerin bağışıklık sisteminin bir parçası olması, gerekli durumlarda ameliyattan kaçınılması gerektiği anlamına gelmez. Hiçbir şikâyete yol açmayan sağlıklı bir bademcikle sürekli enfeksiyon odağı haline gelmiş veya çocuğun gece rahat nefes almasını engelleyen bir bademciği aynı şekilde değerlendiremeyiz. Belirli kriterleri karşılayan tekrarlayan enfeksiyonlarda veya solunum yolunu belirgin biçimde daraltan durumlarda, hastanın tüm klinik özellikleri değerlendirilerek cerrahi tedavi düşünülebilir. Önemli olan, doğru hastaya doğru zamanda doğru tedaviyi uygulamaktır.”